Biomassa: wie helpt mee om de keten te sluiten?

IMG_8245Om de verschillende schakels binnen de (rest)biomassaketen  – zoals aanbieders, verwerkers en gebruikers – dichter bij elkaar te brengen, was er op 8 september 2015 een praktijkcursus in opdracht van de Biomassa Alliantie. De deelnemers zochten in het waterschapshuis te Apeldoorn naar manieren om missende schakels in de keten voor restbiomassa te identificeren en in te vullen.

Doel van de praktijkcursus was ook om een impuls te geven aan de markt voor de biomassa die vrijkomt bij ons groenbeheer. Ondanks dat het niet eenvoudig is om met de juiste partijen – én met dezelfde mindset – aan tafel te komen, was er veel enthousiasme bij de deelnemende partners. Vooral de toepassingsrichtingen ‘biomassa als bodemstructuurverbeteraar’ en ‘rest-biomassa als bouwmateriaal’ lijken vruchtbaar.

Biomassa als bodemstructuurverbeteraar
Steeds meer agrariërs kampen met problemen van de bodemvruchtbaarheid. Doordat de afbraak/afvoer van organische stof groter is dan de aanvoer, vermindert de structuur van de bodem, het bodemleven, de beschikbaarheid van nutriënten en het vochtgehalte. Hierdoor neemt de bodemvruchtbaarheid en het voortbrengend vermogen af. Traditionele bemestingsmethodes voegen wel nutriënten toe maar dragen niet bij aan het organisch stofgehalte van de bodem.

IMG_8254De biomassa die vrijkomt bij het beheer en onderhoud van het landschap (zoals natuurgras) zou voor de landbouw een waardevolle grondstof kunnen zijn als het ons lukt deze in te zetten als bodemstructuurverbeteraar van de landbouwpercelen. Hierbij spelen nog vragen omtrent de regelgeving, zoals: welke biomassa mag je gebruiken op je bedrijf en welke invloed heeft dat op de mestboekhouding. Er lijkt ook een kans te zijn om deelproducten uit andere biomassaketens in te zetten voor bodemverbetering en er zijn nieuwe ontwikkelingen op dit gebied.

Biomassa als bouwmateriaal
Biomassa – met name hout – wordt uiteraard al veelvuldig gebruikt als bouwmateriaal. De biomassa die vrijkomt uit het groenbeheer heeft echter ook de potentie om verwerkt te worden tot groen bouwmateriaal. Tijdens de cursus blijkt dat voor de verdere ontwikkeling van deze producten behoefte is aan regionale biomassa enerzijds en regionale afnemers anderzijds. De verdere doorontwikkeling en operationalisering van technieken kan versneld worden door het beschikbaar stellen van locaties waar een productietest kan plaatsvinden.

Kom ons helpen!
De conclusie was dat er nog steeds partijen ontbreken die nodig zijn om de keten te sluiten. Om hier aan te werken was er een samenzijn op 7 oktober tijdens OASE, waarbij we onder de deelnemers op zoek gingen naar ontbrekende schakels en/of kennis. Vervolgens is er eind november een laatste bijeenkomst in 2015 waarbij we opnieuw focussen op de specifieke ketens. Kun jij ons hierbij helpen?

Tekst: Astrid Bout.

Advertenties
Geplaatst in Biobased economy, Samenwerken, Terreinbeheer | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Voortgang, barrières en nieuwe initiatieven

IMG_0784IMG_0786IMG_0789IMG_0793IMG_0790 IMG_0795 De leden van de Biomassa Alliantie waren op 23 september te gast bij Waterschap Vallei en Veluwe in Apeldoorn om het te hebben over voortgang, barrières en om nieuwe initiatieven te delen. Naast de vaste alliantiepartners waren ook andere belangstellenden aanwezig. De alliantie krijgt een steeds grotere bekendheid.

De middag begon met een terugmelding van de projecten die de vorige bijeenkomst zijn gedefinieerd. Harm Beekhuis (Waterschap Vallei en Veluwe) nam de groep mee in zijn zoektocht naar de mogelijke afzet voor biomassa als veevoer. Bert Annevelink (Wageningen University & Research centre) vertelde over de stand van zaken bij het project Haarlose Veld, waar biomassa gebruikt gaat worden als bodemverbeteraar. Tijdens beide presentaties werd duidelijk dat er voor de toepassing nog veel juridische en praktische vragen zijn: “Wie is productverantwoordelijk?”, ”Hoe zit het met de mesthuishouding?” en: “Hoe gaan we om met giftige planten en bestrijdings-middelen”.

Rick Staudt, recent afgestudeerd aan VHL, presenteerde de resultaten van het afstudeeronderzoek naar logistiek en opslag van biomassa langs de IJssel en het Twentekanaal. Yuri Wolf (Rijkswaterstaat) gaf een korte toelichting over de kansen voor de Biomassa Alliantie binnen het prestatiecontract voor het hierboven genoemde riviertraject.

Tom Bade (Triple E) inspireerde met zijn ervaringen als ondernemer op het raakvlak van natuur en economie. Hiervoor werkt hij in opdracht van Rijkswaterstaat aan een business case voor hoogwaardige afzetting van “laagwaardige” biomassa. Rutger van der Brugge (Deltares) presenteerde mogelijke toepassingen van bioplastics en hij liet de groep ook een verrassend eigen idee zien.

In kleine groepjes werden – in World Café stijl – de project(ideeën) besproken, verrijkt met kennis, ervaring, onderzoek en netwerk. Op de achtergrond werden prachtige beelden van Natuurderij Keizersrande getoond.

De middag zat vol energie en de discussies maakten duidelijk dat er nog veel van elkaar te leren valt en dat er zowel concrete vraag naar als concreet aanbod van kennis boven tafel is gekomen. Voor het actief en online delen van deze kennis gaan de partners van de Biomassa Alliantie nu gebruik maken van een intern online hulpmiddel (Basecamp), zodat nieuwe vragen en antwoorden snel hun weg kunnen vinden.

Tekst: Astrid Bout.

 

 

Geplaatst in Kennisdeling, Kennisvermeerdering, Samenwerken | Een reactie plaatsen

Matchmaking: vraag en aanbod bij elkaar brengen

IMG_0691IMG_0689‘In 2014 brengen we alle goede ideeën in de praktijk’. Dat was de insteek van de bijeen-komst van de Biomassa Alliantie op 17 maart 2014. In navolging van de ondertekening in november kwamen terreinbeheerders, overheden en kennisinstellingen samen op Natuurderij Keizersrande te Diepenveen om met elkaar te ‘daten’.

Actief werkten de aanwezigen aan een match tussen vraag en aanbod op het gebied van biomassa. Hierbij is gebruik gemaakt van wat er al bestaat aan kennis, lopende projecten, initiatieven, biomassa en ruimte.

Tijdens een interactieve sessie kregen deelnemers de kans om hun vraag en/of aanbod verder toe te lichten en hun idee te ‘verkopen’. Om zo partners te vinden voorIMG_2090 de weg naar concretisering. Dit ging gepaard met veel enthousiasme en het wakkerde een goede discussie aan.

Het resultaat was de match van vier projectteams met een diverse samenstelling. De onderwerpen varieerden van ‘Logistiek’, ‘Transities binnen organisaties’, ‘Bodemverbetering door middel van biomassa’ tot ‘HoogwaardigIMG_2102 maaisel als veevoer’.

Het is nu aan de projectteams om het resultaat van deze sessie uit te bouwen naar tastbare producten. Zodat we dit seizoen al succesvol kunnen oogsten!

Tekst: Astrid Bout.

Geplaatst in Biobased economy, Business cases, Kennisvermeerdering, Samenwerken | Een reactie plaatsen

Video: de Biomassa Alliantie in vier minuten

Still met Joke CuperusVan het startmoment van de Biomassa Alliantie op 6 november op Natuurderij Keizersrande in Diepenveen is een video gemaakt.

In deze vier minuten durende video vertellen bestuurders en deskundig betrokken medewerkers over nut en Still met Kees Slingerlandnoodzaak van de Biomassa Alliantie.

We zien onder meer korte beelden van de workshops en zijn verder getuige van het tekenmoment waarna een toast wordt uitgebracht. De video is een productie van Rijkswaterstaat.

Still met Annemieke TraagAanleiding voor het maken van het filmpje was een presentatie op de Innovatie Estafette op 12 november 2013 in de RAI in Amsterdam. Daar vertelden medewerkers van diverse alliantiepartijen over de Biomassa Alliantie als goed voorbeeld van innovatief en duurzaam terreinbeheer.

Geplaatst in Kennisdeling, Kennisvermeerdering, Samenwerken | Tags: , | Een reactie plaatsen

Dankzij tien handtekeningen is de Biomassa Alliantie een feit!

Bestuurders van tien partijen – terreinbeheerders, overheden en kennisinstituten – hebben op feestelijke wijze hun handtekeningen gezet op een groot rond bord op 6 november in Diepenveen. Daarmee is de Biomassa Alliantie een feit.

FOTO BIOMASSA 440

De ondertekenaars: regiodirecteur, de heer Ir. P. Winterman, Staatsbosbeheer; dijkgraaf, mevrouw drs. T. Klip-Martin, Waterschap Vallei en Veluwe; gedeputeerde mevrouw dr. J.M.E. Traag, Provincie Gelderland; hoofdingenieur Directeur mevrouw mr. J.L. Cuperus, Rijkswaterstaat Oost-Nederland; mevrouw A.L. Harberink, Natuurderij Keizersrande; de heer Ir. E.J.W. Dijkman, Directeur Gebiedsontwikkeling, Dienst Landelijk Gebied; directeuren prof. dr. R.J. Bino en Ir. C.T. Slingerland, Wageningen University & Research centre; prof. dr. C.C.A.M. Gielen, Decaan, Radboud Universiteit Nijmegen; directeur, de heer drs. B.G.M. Huisman, Unie van Bosgroepen; directeur de heer Ir. H. Vissers, Deltares.

Bij terreinbeheer komt biomassa vrij zoals gras, bladeren en hout. De partners van de Biomassa Alliantie zien dat als waardevolle grondstoffen. De partners zien in dat de ontwikkeling van de biobased economy van belang is voor de toekomst van de Nederlandse economie. Daarom investeren zij in kennisontwikkeling en het verkennen van kansen voor concrete projecten die tot een duurzame omslag leiden. De Biomassa Alliantie is een feit na de ondertekening van een Letter of Intent op woensdag 6 november op Natuurderij Keizersrande te Diepenveen. Juist de gouden driehoek van praktijk (terreinbeheer), wetenschap (kennisinstituten) en beleid (overheden) biedt een stevig fundament voor een solide en duurzame verandering.

Geplaatst in Biobased economy, Kennisdeling, Samenwerken | Tags: , | 1 reactie

Kick Off Biomassa Alliantie op 6 november

Samen succes oogsten uitsnedeMaaien, snoeien en kappen levert groenafval op. Dit afval kan een grondstof zijn voor bijvoorbeeld veevoer of biogas. Hoe kunnen organisaties samen succes oogsten door zoveel mogelijk biomassa van goede kwaliteit af te zetten en bij te dragen aan een biobased economy?

Rond de IJssel in Oost-Nederland bestaat een initiatief van tien partijen. Dit zijn terreineigenaren/beheerders, decentrale overheden en kennisinstituten. Zij werken samen als alliantie onder de titel ‘Biomassa als motor voor beheer’. De alliantie beoogt kennisdeling en kennisvermeerdering en het realiseren van concrete business cases. Bijeenkomsten dragen bij aan partnerschap om samen concrete resultaten te boeken.

We starten met een kick off (lees hier de flyer): het ondertekenen van de Letter of Intent op woensdag 6 november bij Natuurderij Keizersrande te Diepenveen. We gaan méér doen dan alleen handtekeningen zetten. Rond de ondertekening zijn workshops waarin we zoeken naar kansrijke projecten. Iedere organisatie neemt medewerkers mee die bepalend zijn voor een kansrijk project. Ook inspirators en potentiële partners zijn van harte welkom. De alliantie staat open voor nieuwe partners: groot en klein.

Geplaatst in Biobased economy, Business cases, Kennisdeling, Kennisvermeerdering, Samenwerken, Terreinbeheer, Uncategorized | Een reactie plaatsen